Bài 2 - Sơ đồ khối tổng quát của Tivi mầu

 1 - Sơ đồ khối tổng quát của Ti vi mầu

Sơ đồ khối tổng quát của Ti vi mầu

       Sơ đồ khối tổng quát của Ti vi mầu về mặt chức năng có thể chia làm hai nhóm chính như sau :

  •  Nhóm thứ nhất - Có chức năng tạo ánh sáng trên màn ảnh : Bao gồm khối nguồn nuôi, khối quét dòng và khối quét mành , nhóm này hoạt động trước .

  • Nhóm thứ 2 - Có chức năng thu và xử lý tín hiệu hình ảnh và âm thanh : Bao gồm : Bộ kênh & trung tần, khối chuyển mạch AV, khối xử lý tín hiệu chói, khối giải mã mầu, khối khuếch đại công xuất sắc và khối đường tiếng , các khối trong nhóm này hoạt động sau nhóm thứ nhất

 2. Phân tích nhiệm vụ của các khối trên sơ đồ khối Ti vi mầu

  1. Khối nguồn : Có nhiệm vụ cung cấp hai điện áp một chiều ổn định là điện áp B1 = 110V cho mạch cao áp, và áp B2 = 12VDC cho mạch dao động dòng và giảm xuống 5VDC  cho mạch vi xử lý, điện áp đầu vào của khối nguồn là điện xoay chiều AC50Hz có thể thay đổi trong phạm vi rất rộng từ 90V đến 280V.

                          
                           Máy bị hỏng nguồn, không vào điện 
     

  2. Khối quét dòng : Nhiệm vụ của khối quét dòng là điều khiển biến thế cao áp hoạt động để tạo ra các mức điện áp cao cung cấp cho đèn hình như điện áp HV( Height Vol ) cung cấp cho cực Anôt khoảng 15KV, điện áp Pocus cung cấp cho lưới G3 khoảng 5000V, điện áp Screen cung cấp cho lưới G2 khoảng 400V, điện áp Heater 4,5V hoặc 6,3V cung cấp cho sợi đốt, xung quét dòng cung cấp cho cuộn lái dòng.
        Ngoài ra biến thế cao áp Ti vi mầu còn cung cấp các mức điện áp cho các khối xử lý tín hiệu như : Cung cấp áp B3 = 180V cho mạch KĐ công xuất sắc, cung cấp áp B4 = 24V cho tầng công xuất mành, cung cấp áp B5 = 12V  cho các khối Kênh, trung tần, xử lý chói, giải mã mầu và khối đường tiếng.

                      
                      Máy có đèn báo nguồn nhưng không lên 
                  màn sáng do khối quét dòng không hoạt động

     

  3. Khố quét mành : Nhiệm vụ của khối quét mành là cung cấp xung mành cho cuộn lái tia, lái tia điện tử quét theo chiều dọc.

                   
                    Máy còn một vạch sáng ngang do khối 
                         quét mành không hoạt động

     

  4. Bộ kênh và trung tần : Nhiệm vụ của bộ kênh là thu tín hiệu sóng mang từ đài phát thông qua Anten, sau đó đổi tần về tín hiệu chung IF để dễ dàng khuếch đại .
     Nhiệm vụ của mạch KĐ trung tần là khuếch đại tín hiệu IF lên biên độ đủ lớn sau đó tách sóng để lấy ra tín hiệu Video tổng hợp. 

                    
                       Máy chỉ có nhiễu không thu được
                            tín hiệu do hỏng bộ kênh

     

  5. Chuyển mạch AV : Nhiệm vụ của chuyển mạch AV là tiếp nhận thêm tín hiệu  Video từ bên ngoài như tín hiệu của đầu VCD.
     

  6. Mạch xử lý tín hiệu chói  : Nhiệm vụ của mạch xử lý tín hiệu chói là khuếch đại tín hiệu Y, thay đổi biên độ và điện áp thềm ( thành phần một chiều ) của tín hiệu Y => chức năng chỉnh tương phản và chỉnh độ sáng của ảnh, khi mạch chói không hoạt động sẽ sinh hiện tượng mất hình, mất nhiễu.

                    
                          Màn ảnh không hình, không nhiễu
                          do hỏng mạch xử lý tín hiệu chói.

     

  7. Mạch giải mã mầu : Nhiệm vụ của mạch giải mã mầu là giải mã tín hiệu sóng mang C ( Choma ) để lấy ra 3 tín hiệu mầu thiếu chói     R-Y, G-Y, B-Y , cung cấp cho mạch ma trận để khôi phục lại ba tín hiệu mầu đưa vào đèn hình, nếu hỏng khối giả mã thì chỉ có tín hiệu Y ( đen trắng ) đi vào đèn hình

                       
                   Hình ảnh bị mất mầu do hỏng mạch giải mã 
     

  8. Mạch ma trận và KĐ công xuất sắc : thông thường mạch ma trận kiêm luôn KĐ công suất sắc, ma trận là mạch trộn tín hiệu chói Y vào các tín hiệu mầu R-Y, G-Y, B-Y là các tín hiệu mầu thiếu chói để tạo ra tín hiệu mầu đầy đủ là R, G, B
     Mạch khuếch đại công suất sắc, khuếch đại ba tín hiệu R, G, B lên biên độ đủ lớn cung cấp cho đèn hình , trong quá trình khuếch đại tín hiệu sắc, mạch KĐ công suất sắc kiêm luôn việc xoá tia quét ngược

                            
                    Màn ảnh không có hình, không nhiễu , có tia quét
                     ngược  do hỏng mạch khuếch đại công suất sắc

     

  9. Khối đường tiếng : Nhiệm vụ của khối đường tiếng là tách tín hiệu FM ra khỏi tín hiệu Video tổng hợp, sau đó khuếch đại trung tần tiếng và tách sóng điều tần để lấy ra tín hiệu âm tần, tiếp tục khuếch đại tín hiệu âm tần qua mạch công xuất rồi đưa ra loa. 
         Khi hỏng khối tiếng thường sinh hiện tượng máy có hình nhưng không có tiếng hoặc tiếng bị rồ , bị nghẹt .
     

  10. Mạch vi xử lý : Nhiệm vụ của mạch Vi xử lý là tạo ra các điện áp điều khiển toàn bộ các hoạt động của máy như : Điều khiển tắt mở nguồn từ xa, điều khiển thay đổi độ sáng, độ tương phản, mầu sắc của ảnh, điều khiển quá trình dò kênh và nhớ kênh v v...
         Khi hỏng vi xử lý thường làm cho máy không hoạt động nhưng có đèn báo nguồn, một số trường hợp máy vẫn có màn sáng nhưng không có hình, điều chỉnh các phím đều vô tác dụng .
     

  11. Đèn hình mầu : Là linh kiện chiếm tới 50% giá thành của Ti vi, đèn hình mầu có nhiệm vụ tái tạo lại hình ảnh và tổng hợp mầu sắc để trả lại hình ảnh ban đầu.
       Khi hỏng đèn hình có thể gây hiện tượng không có màn sáng ( nếu đèn bị cháy ) hoặc ảnh bị mờ ( nếu đèn hình bị già ) hoặc ảnh bị sai mầu , mất một mầu ( nếu đèn bị lệch tia )

3 - Mạch cấp nguồn cho các khối

  Khi sửa chữa một bệnh bất kỳ, ta thường quan tâm đến nguồn nuôi và  tín hiệu. Nếu như ta nắm chắc được đường đi của điện áp , giá trị các mức điện áp, hiểu được bản chất của tín hiệu và đường đi của tín hiệu , chúng ta sẽ dễ dàng trong việc kiểm tra sửa chữa .

  * Đường đi và giá trị của điện áp cấp cho các khối .

Minh hoạ đường cung cấp nguồn nuôi cho các khối

    Trong Ti vi mầu thông thường khối nguồn không cung cấp điện áp cho toàn bộ máy mà chỉ cung cấp cho Vi xử lý và khối quét dòng, sau khi cao áp hoạt động, cao áp sẽ cung cấp nguồn nuôi cho các khối còn lại .

  *  Các khối sử dụng điện áp được cung cấp từ bộ nguồn

  • IC vi xử lý được cung cấp 5V , điện áp này đựơc cung cấp từ nguồn 12V lấy từ bộ nguồn và được ổn áp xuống 5V thông qua IC ổn áp LA7805

  • Mạch dao động dòng được cung cấp điện áp 9V , điện áp này được lấy từ nguồn 12V sau khi giảm qua IC ổn áp LA7809

  • Tầng kích dòng và Cao áp được cung cấp nguồn từ 95V đến 130V tuỳ theo loại máy, điện áp này xuất phát từ bộ nguồn.

  *   Các mức điện áp từ cao áp cung cấp cho đèn hình và các khối còn lại .

  • Điện áp HV cung cấp cho Anôt đèn hình, điện áp này khoảng 15KV

  • Điện áp Pocus khoảng 5KV cung cấp cho lưới G3

  • Điện áp Screen khoảng 400V cung cấp cho lưới G2

  • Điện áp 180V DC cung cấp cho mạch khuếch đại công xuất sắc

  • Điện áp 24V DC cung cấp cho IC công xuất mành

  • Điện áp 16V sau ổn áp xuống 12V cung cấp cho các mạch Kênh, trung tần, Xử lý tín hiệu chói, Giải mã mầu, đường tiếng và mạch dao động mành .

    4. Bản chất tín hiệu và quá trình xử lý tín hiệu trong Tivi mầu

Continute Upload...Coming soon...